Syryjczycy chętnie jadali wieprzowinę

Zaskoczeniem okazały się wyniki badań szczątków zwierzęcych znalezionych przez polskich archeologów na stanowisku Tell Arbid w północnej Syrii. Okazało się, że już w III tysiąceciu p.n.e. na masową skalę hodowano tam świnie.

Zmienia to pogląd naukowców na tę sprawę. Do tej pory uważano, że starożytni mieszkańcy obszaru Żyznego Półksiężyca zwyczajowo i powszechnie unikali spożywania wieprzowiny, tak jak robili to Żydzi czy później muzułmanie.

Okazuje się jednak, że zakaz spożywania mięsa świni był najwyraźniej wówczas czymś wyjątkowym na Bliskim Wschodzie. Izraelici nie przejęli go od swoich semickich pobratymców z północy. Syryjczycy, czyli Aramejczycy lubowali się bowiem w wieprzowinie.

Do nowych wniosków doszły badaczki z Uniwersytetu Warszawskiego – archeozoolog Joanna Piątkowska-Małecka i archeolog Anna Smogorzewska. Specjalistki na przestrzeni kilku ostatnich lat zbadały dziesiątki tysięcy szczątków kostnych, pochodzących z wykopalisk prowadzonych w Tell Arbid pod kierunkiem prof. Piotra Bielińskiego.

„Wbrew wcześniejszym poglądom, okazało się, że ówcześni mieszkańcy północno-wschodniej Syrii na masową skalę spożywali wieprzowinę. Hodowla świń dorównywała hodowli kóz i owiec” – wyjaśniają badaczki.

Od okresu akadyjskiego (datowanego na 2 połowę III tysiąclecia p.n.e.) w północno-wschodniej Syrii hodowla świń zmniejszyła się na rzecz owiec i kóz. Jednak nadal ich pogłowie wynosiło kilkadziesiąt procent wszystkich spożywanych zwierząt.

„Świnie hodowano dlatego, że zapewniały szybki przyrost mięsa w krótkim czasie. Ich hodowlę wiąże się z faktem gwałtownego rozwoju miasta i związku z tym znacznego zapotrzebowania na duże ilości mięsa w stosunkowo krótkim czasie” – tłumaczą.

Ze szczątków odkrytych w Tell Arbid wynika też, że świnie były w pełni udomowione.

Pomimo masowej hodowli, zwierzęta te najwidoczniej nie cieszyły się wśród Syryjczyków specjalnym prestiżem, na co wskazuje niemal całkowity brak ich przedstawień w sztuce. Figurki gliniane ukazują z reguły kozy, owce i zwierzęta koniowate.

„Tajemnice związane z hodowlą świń pogłębia fakt, że z III tysiąclecia p.n.e. nie posiadamy z północno-wschodniej Syrii źródeł pisanych na ich temat. Z późniejszych danych wynika, że traktowano je jako zwierzęta nieczyste i bardzo rzadko składano w ofierze bogom” – mówią badaczki z Uniwersytetu Warszawskiego.

Prawo nadane Izraelowi w czasach Mojżesza zabraniało spożywania wieprzowiny (Kapłańska 11:7; Powtórzonego Prawa 14:8). Na stanowiskach archeologicznych w Izraelu zidentyfikowanych jako miasta żydowskie niemal nie znajduje się szczątków świń (o czym pisaliśmy chociażby we wczorajszym wpisie).

Na podstawie serwisu PAP Nauka w Polsce (pol.)

Na zdjęciu: Gliniana figurka ukazująca świnę. Tell Rad Szakra (Syria), poł. III tys. p.n.e. Foto: A. Reiche

Reklamy
Ten wpis został opublikowany w kategorii Archeologia, Bliski Wschód i oznaczony tagami , , , , , , , . Dodaj zakładkę do bezpośredniego odnośnika.