Papirusy Chestera Beatty’ego i inne greckie manuskrypty online

Na przełomie lipca i sierpnia tego roku sześcioosobowy zespół specjalistów pracował w Dublinie nad digitalizacją wszystkich greckich papirusów biblijnych, które znajdują się w tamtejszej Bibliotece Chestera Beatty’ego.

Od zeszłego miesiąca te cyfrowe, wysokiej rozdzielczości zdjęcia jednych z najstarszych i najważniejszych rękopisów Nowego Testamentu są dostępne dla wszystkich na internetowej stronie CSNTM – Centrum Studiów nad Manuskryptami Nowego Testamentu.

Do tej pory CSNTM udostępniło online ponad 450 manuskryptów, które można przeglądać dzięki udoskonalonym, przyjaznym narzędziom. Wśród nich są zdjęcia wszystkich najstarszych i najważniejszych rękopisów Nowego Testamentu pochodzące z różnych źródeł.

Papirusy Chestera Beatty’ego, znalezione w 1930 roku w Egipcie i przechowywane w Dublinie, zawierają między innymi najstarsze znane fragmenty listów Pawła (datowane na ok. 200 r.), najstarszy rękopis Ewangelii wg Marka, fragmenty kodeksu z Ewangeliami i Dziejami Apostolskimi oraz najdawniejszy rękopis Księgi Objawienia (wszystkie datowane na III wiek). Ponadto szereg innych, w tym fragmenty Septuaginty z II wieku.

W tym miesiącu CSNTM poinformowało, że w swoim archiwum posiada już 128 zdjęć wysokiej rozdzielczości greckich papirusowych manuskryptów. 111 z nich jest już umieszczonych na stronie, z czego 80 dostępnych jest publicznie (pozostałe są udostępniane na podstawie indywidualnego pozwolenia). Właśnie wśród nich są cenne rękopisy z Biblioteki Chestera Beatty’ego w Dublinie.

Można tam znaleźć wszystkie najważniejsze manuskrypty Nowego Testamentu znane dziś naukowcom, począwszy od najstarszego z nich, czyli fragmentu Ewangelii wg Jana z początków II wieku (Papirus Rylandsa 457, P52), jak również papirusy z Oksyrynchos (II-VI w.), Chestera Beatty’ego (II-IV w.) i Bodmera (III-IV w.). 

W zestawieniu CSNTM udostępnione są również fotokopie najważniejszych greckich kodeksów pergaminowych, takich jak Synajski, Watykański i Aleksandryjski, a także Kodeks Bezy, Palimpsest Efrema czy Kodeks Waszyngtoński. Nie są to jednak cyfrowe skany samych rękopisów, lecz ich wydań książkowych. Jeśli jednak już wcześniej zdigitalizowano i udostępniono w Internecie manuskrypty (np. Synajski czy Bezy, o czym pisaliśmy w naszym serwisie), w zestawieniu można znaleźć link do stron.

Na stronie znajduje się obecnie 450 pozycji, jednak Centrum Studiów nad Manuskryptami Nowego Testamentu informuje, że posiada ogółem ponad 1100 zdjęć rękopisów. Trwają prace nad udostępnieniem reszty z nich.

Przeszukiwanie rękopisów ułatwia wyszukiwarka, a także możliwość zawężenia zestawienia do wieku, na który datowany jest manuskrypt. Przy każdej pozycji znajduje się również opis i podane miejsce, w którym zabytek jest przechowywany.

W innej zakładce można również znaleźć skany drukowanych wydań krytycznych greckiego Nowego Testamentu, między innymi pierwszego wydania Novum Instrumentum Erazma z Rotterdamu (1516), wydania Roberta Estienne’a (Stephanusa) z 1550 uznawanego przez długi czas za Textus Receptus, czy też monumentalnej czterotomowej edycji Hermanna von Sodena.

Warto przypomnieć, że obecnie znanych jest ponad 5000 manuskryptów greckich Nowego Testamentu. Najstarsze z nich pochodzą z początku II wieku (choć od czasu do czasu pojawiają się informacje o rękopisach z I wieku, zobacz link na dole). Żadne inne dzieło epoki klasycznej nie może nawet w przybliżeniu pochwalić się tak udokumentowanym tekstem.

Chester Beatty (1875-1968) był amerykańskim milionerem pochodzenia irlandzko-szkockiego. Przez większą część życia kolekcjonował zabytki, począwszy od tabliczek mezopotamskich, poprzez japońskie drzeworyty i w końcu cenne księgi i manuskrypty.

W kolekcji Beatty’ego wyróżnia się zbiór kilkudziesięciu papirusów z tekstami biblijnymi pochodzących z II-IV wieku. Wśród nich za najcenniejsze uważa się fragmenty trzech kodeksów Nowego Testamentu (P45, P46 i P47), które dowodzą, że znany nam tekst biblijny jest zasadniczo zgodny z bardzo wczesnymi kopiami pochodzącymi z II i III wieku. 

Papirusy te, podobnie jak resztę kolekcji, Chester Beatty ofiarował narodowi irlandzkiemu i najcenniejsze z nich można oglądać w nazwanej imieniem darczyńcy bibliotece w Dublinie, stolicy Irlandii (adres: Chester Beatty Library, Dublin Castle, Dublin 2).

Każdego roku greckie kodeksy Nowego Testamentu z kolekcji Chestera Beatty’ego ogląda niezliczona rzesza zwiedzających. Prawdopodobnie spośród rękopisów biblijnych tylko kodeksy Synajski i Aleksandryjski przechowywane w Bibliotece Brytyjskiej mogą pochwalić się większym gronem oglądających.

Poniżej film przedstawiający współpracę CSNTM z Biblioteką Chestera Beatty’ego:

Zobacz też:

Ten wpis został opublikowany w kategorii Biblia i oznaczony tagami , , , , , , , , , , . Dodaj zakładkę do bezpośredniego odnośnika.